Page images
PDF
EPUB

SAT I 26.

Cum pars Niliacae plebis, cum verna Canopi.
Crispinus cet.

Nihil opus est Flavii coniectura pro pars legi iubentis faex; multum enim, ut Ribbeckius 1) animadvertit, ignominiae et contumeliae voci pars inest, sicut VIII quoque 48: vulgi pars ultima nostri".

[ocr errors]

Errat tamen, ubi 1. 1. de satiris posterioribus scribit: Ein Wort, das allezeit aufhelfen muss und dem trocknen, abstracten Stil unseres Schulpedanten recht bequem sein muss, ist, pars," de prioribus tamen tacet.

[ocr errors]

Conferamus III 194: tenui tibicine fultam magna parte sui" VI 437: „inde.... atque alia parte" VII 113: „hinc .... parte alia" (XIV 12,13: „mille inde magistros - hinc totidem") 143: „extrema in parte sedentis ordinis" 159: „laeva parte mamillae" IX 32: „fatum est et partibus illis cet" (X 209: ,,aspice partis nunc damnum alterius," ubi pars=membrum). XI 72: „Servatae parte anni" 101: „praedarum in parte reperta-pocula" Addi possent IX 121: „nec lingua mali pars pessima servi" et XI 28: "sacri in parte senatus', nisi a Ribbeckio reiecti essent.

Legimus XII 26: ,,quamquam sint cetera sortis eiusdem pars dira quidem," cet.

Heinrich iam intolerabilem hanc constructionem animadvertit, sed eius medela fors pro pars malo peior est.

1) Der echte u unechte Iuvenal, pg. 49.

Malum si non tollitur, at certe lenitur, si legimus sit, ita ut cetera sortis eiusdem pars pro subiecto accipiatur, quod non nisi hac mutatione fieri potest, nam constructio, quae ad synesin appellatur, Iuvenali haud usitata est. Cf. Kiaer Sermo Iuv. pg. 191. De littera n prave inserta Cf. Haeckermann, Pith. cod. pg. 11.

Vs. 52-53.

haec ego non agitem? Sed quid magis? Heracleas
aut Diomedeas aut mugitum labyrinthi cet.

P. Heracleas (Cf. Beer spicil. Iuv. p. 76) Herculeias.

Haeckermann (Pith. Cod.) probare conatus codicem P ex interpolatrice manu posterioris aetatis fluxisse, non modo graphicos errores eius, quos copiose ostendit, sed ipsum bonarum lectionum nucleum tentat, quod ei plerumque parum successit. Sic et h. 1. lectionem P frustra labefactat, perhibens Iuvenalem odio Graecorum imitationis, quod imprimis haec satira spiret, flagrantem eo progredi ut de industria titulos Graecorum poematum comice mutilet. Quam ob causam lectionem Herculeias, vocem Latinam Graeco suffixo, praeferendam censet.

At Iuvenalis saepe quidem Graecas voces usurpat (Cf. Kiaer pg. 227), sed semper eas recto modo in formam Latinam detorquere solet. Accedit, quod, si Heracleas de industria mutilavisset, certe vox Diomedeas quoque mutilationem requireret, quae tamen recte de Graeco Διομήδειος detorta est.

64-68

Nonne libet medio ceras implere capaces
Quadrivio, cum iam sexta cervice teratur,

hinc atque inde patens ac nuda paene cathedra

et multum referens de Maecenate supino
signator falso, qui se lautum atque beatum

exiguis tabulis et gemma fecerit uda.

Madvig, (Op. acad. I pg. 140), cui merito lectio codicum signator falso displicuit, coniecit signato falso; at ei assentiri non possum. Nam primum subdubito an non falsum pro falsum testamentum dici et cum participio coniungi possit, tum sequentia verba debiliora fiunt, denique acquiescere non possum constructione, qua abl. absol. sequitur sententia relativa, quae idem habet subiectum logicum; accedit, quod recte Weidner rogat, quinam difficilior lectio signator ex signato oriri potuerit.

Nec magis mihi placet falso in sententiam relativam receptum, quippe verbis, „exiguis tabulis et gemma — uda" omnem vim adimens.

Wolters (Comment. in Iuv, sat. prim. 1853) lectiones codicum vindicat suspitionem movens vocem falso h. 1. habendam esse pro substantivo eodem sensu quo falsarius. Conferenda praebet nomina Persiana ar ley. velut: cachinno, gluto, palpo, lurco cet. Primum tamen periculosum a. λɛy. creare, tum vehementer dubito annon h. 1. appo sitioni falso locus sit.

Mihi arridet, quod, ut postea vidi, iam Ruperti suspi catus est, legere signator falsus.

Formula invenitur apud Sall. Cat. 16: „Ex illis testes signatores falsos commodare."

Frequens in Codd. omissio litterae s in fine vocabuli. 1) Littera u, s omisso, in o mutata.

1) Cf. III. 90 P deteriu IV 83 P terra populosque regenti V 39 P Virro tenet phiala VI 51 P gravi rationibus m gravis est rationibus. IX 146 P multa facies pingit XIII 164 P qui stupuit.

II 31. P ipsi Veneri Martique timendas w ipsis.
Beer recte praefert lectionem P.

Vehementer offendo in illo, patens'

Nam dicere hominem patere, si lectica, in qua sedet, patet, id, opinor, etiam pro Iuvenale audacior est translatio. Saepenumero quidem apud nostrum durae inveniuntur translationes e. g. I 57 „vigilanti stertere naso" II 170 „mores praetextati" III 275 „fenestrae vigiles" V 158 „plorante gula" X 113 sicca morte" XIII 32 vocalis sportula" 93 „irato sistro" 1), 99 „esuriens ramus" 96 locupletem podagram" XIV 10 „cana gula," sed hic status a persona ad rem transferuntur, status vero a re ad personam translatus toto Iuvenale haud reperitur.

[ocr errors]
[ocr errors]

At Martialis IV 64. 18-20 praebet:

Illinc Flaminiae Salariaeque

Gestator patet essedo tacente

Ne blando rota sit molesta somno

ubi patet oculis expositus est. Nil opponi potest, at h. 1. verba ac nuda paene cathedra mihi iam primo obtutu notionem patendi sibi ipsis postulare videntur, nec ullum exemplum apud alium auctorem tantam duritiem excusare videtur.

Ergo vox mihi mutanda videtur idque in patente, ad vocem cathedra assumendum. Vitium facile oriri potuit. Alter enim librarius (opinor suspitionem non nimis audacem esse) dictavisse scandens, alter scripsisse et elisione sonoque deceptus errorem commisisse videtur. Sic orta lectio patent, quod imprudens librarius in patens mutaverit. Inveniuntur plures corruptelae, quae tali causae attribui

VII 63. P qui locus ingenio w quis.

Neutra lectio probanda, sed legendum videtur cui, quo sensus multo efficacior fit.

1) Scholte cetera exempla haud respiciens coniecit aerato vel aurato, locum, ut mihi videtur, simul valde debilitans.

« PreviousContinue »